In de pers

Hoogbouw, ja maar…

Je kunt speculeren over het nieuwe Antwerpen, maar als je hoogbouw enkel en alleen ziet als lucratief vastgoed heeft het geen enkele zin”, zegt de Eindhovense hoogleraar Bernard Colenbrander.

De Nederlandse hoogleraar architectuurgeschiedenis was dinsdag te gast op het jaarlijkse vastgoedcongres van Voka dat volledig draaide rond hoogbouw. Het congres vond plaats in de Boerentoren op de Schoenmarkt. Geen toeval, want dit gebouw uit 1931 was de eerste wolkenkrabber in Europa.

Dat Antwerpen in de toekomst meer hoogbouw zal hebben dan nu het geval is, is al langer een uitgemaakte zaak. De vraag is alleen waar en hoe? Schepen van Stadsontwikkeling Rob Van de Velde (N-VA) ziet hoogbouw als een middel om de stad leefbaar te houden.

“We staan voor een enorme bevolkingsgroei en willen jonge gezinnen niet alleen in de stad houden, maar ook nieuwe tweeverdieners naar Antwerpen lokken. Dat betekent dat je openbare ruimten moet hebben voor pleinen, groen en recreatie voor kinderen. Dat kan alleen als je in de hoogte bouwt. In het andere geval is er over een aantal jaren niet genoeg ruimte meer om mensen op een kwalitatieve manier in een stad te laten wonen”, zegt de schepen.

Al eeuwen hoogbouw

Bernard Colebrander verwijst onder meer naar steden als Florence en Sienna om aan te tonen dat hoogbouw geen nieuwe uitvinding is. “Eeuwen geleden bepaalden hoge gebouwen, die dan vooral de kerkelijke en justitiële macht symboliseerden, al de skyline van een stad. De kunst is om die hoogbouw te laten passen in een stad. In de steden die ik heb genoemd, gebeurde dat onder meer door voor dezelfde bouwstijlen en materialen te kiezen.”

Nog volgens de hoogleraar is het belangrijk dat op de plekken in de stad waar hoogbouw domineert, leven is. “Het moeten kleine steden zijn, waar wordt gewoond, gewerkt en geleefd.”

Bernard Colebrander haalt nog een aantal recente buitenlandse voorbeelden aan. Onder meer Rotterdam. “Maar”, zo voegt hij eraan toe, “die stad heeft een totaal andere stadskern dan Antwerpen. Die is veel minder historisch.”

Langs de Ring

Hoe Antwerpen er in de toekomst zal gaan uitzien, is nog niet duidelijk. Rob Van de Velde zegt dat hoogbouw niet altijd en overal kan. “In de historische stadskern kan het in principe niet. Hoogbouw moet passen in de omgeving en dan komen we toch al snel iets verder van het hart van de stad uit.” De locaties waar dit stadsbestuur hoogbouw plant, zijn ondertussen bekend. Dat zijn onder meer de IJzerlaan en de Noorderlaan, en grote delen van de Singel. “Het is afwachten hoe de overkapping van de Ring evolueert. Maar ik kan me voorstellen dat die overkapping, gecombineerd met hoogbouw, voor een totaal nieuw beeld van de stad zorgt. We moeten niet flauw doen. Hoogbouw kan ook een stuk stadsmarketing zijn.”

Dat beaamt ook Bernard Colebranders. “Als je als stad wil meetellen, moet je hoogbouw hebben, op een slimme manier. De Singel langs een in de toekomst overkapte Ring kan daar een bijzondere rol in spelen. Maar als je ervoor kiest om je skyline, waarin de kathedraal, de Boerentoren en de politietoren nu domineren, te veranderen, moet je ervoor zorgen dat wat er bijkomt een absolute meerwaarde biedt. Antwerpen zou niet de enige stad zijn die haar skyline ziet veranderen. Maar dan moet het wel met een iconisch bouwwerk zijn.”